Redescubrindo Negueira de Muñiz: 1ª parte

En Negueira de Muñiz aconteceu un certo experimento en dúas direccións, por unha banda nun sitio, un pouco esquecido, unha xente coñeceu de primeira mao as posibilidades da organización técnica e económica na viticultura así como a posible incorporación ao sistema galego de denomininacións de orixe e indicacións protexidas; Noutra banda a viticultura galega ollouse no espello desta penúltima fronteira, os consellos reguladores, a administración, os técnicos, a enoloxía e cata, as cooperativas, as empresas, os furancheiros, o enoturismo, etc. Houbo un certo repaso disto coas oportunidades e  limitacións que conlevan.

E comezamos coa primeira mesa: A viticultura en Negueira de Muñiz onde tras a presentación de Salva por parte dos veciños do lugar, deuse paso aos intervintes: Franciso Rego Martínez (Responsable de Viticultura da EVEGA), Roberto Regal López (Enólogo e Asesor vitivinícola) e Xosé Manuel González Vilas (Técnico da AGV). Esta primeira mesa tiña por obxecto facer unha radiografía moi sintética das posibilidades da zona e que se debería por en destaque á hora de programar accións.

Francisco Rego no centro, á esquerda Xosé Manuel González Vilas e á dereita Roberto Regal López

Francico Rego abriu as Xornadas cunha exposición sobre as posibilidades da  variedade Branca Lexítima (ou Branca País) como bandeira de presentación en Negueira de Muñiz e por extensión á Cunca do Navía, falou tamen das outras castes ancestrais que estan implantadas na zona e que a entroncan coa variedade de castes doutras zonas galegas, portuguesas e asturianas, o complexo varietal que ten a súa orixe na antiga Gallaecia romana.

As castes ancestrais galegas, das que por sorte bastantes delas puideron salvarse da extinción ,  a pesares  da irrupción das pestes americanas a partir de mediados do século XIX (oidio, mildio, philoxera e black-rot), son un tesouro que debemos conservar para a posteridade.

Seleccionadas  polos viticultores ao longo dos séculos,  ademais de padecer os efectos das  pestes americanas, foron sustituidas por viníferas traguidas de fóra, de inferior calidade ou tamén por hibridos produtores directos.
Reducidas a unha mínima presencia, cando non extintas, desde finais do século XX por fortuna, comezou a lenta recuperación dalgunhas das sobreviventes.
Estas, co paso do tempo, foron demostrando a sua grande categoría,  recoñecida en premios nacionais e internacionais.
Este feito ten sido enormemente positivo, mas aínda faltan moitas castes ancestrais por dar a coñecer, de entre as que é ben seguro  que haberá unha alta porcentaxe que aportará novos matices, diversos e enriquecedores, a maiores das boas cualidades que xa lle son recoñecidas ás  que primeiro se foron recuperando.
E aínda  aquelas que nun principio parezan ter menos interés para os gustos de hoxe, poderán resultar de utilidade  en tempos futuros,  según vaian variando as modas de consumo ou o clima.

Un bon grupo de entre estas castes  que podemos chamar ancestrais ou autóctonas está esparexido por un territorio  que aproximadamente coincide coa antiga  Gallaecia  Romana ou incluso co Reino Suevo. (ver fotografías da presentación)

Cepa de Branca Lexitima

Así, non é difícil atopar castes antigas da Galicia actual que tamén existen, cos  mesmos nomes  ou con sinonimias,  no occidente de Asturias, de Castela-León e/ou no Norte de Portugal. Isto parece indicar que en tempos pasados houbo unha activa intercomunicación entre as xentes que poboaban estes vellos reinos

O caso do Branco Lexítimo parece corroboralo.
Actualmente  é posible encontrar tanto viñas instaladas como vellos exemplares soltos desta variedade,  marchando de Este a Oeste:
-Nas terras asturianas do alto Narcea, onde recibe o nome de Albarín Blanco
-Nas ribeiras galaico-asturianas do alto  Navia, onde, según lugares,  lle dan os nomes de Branca del País ou Verdín Blanco
-Nas terras de Betanzos, onde  é coñecida como Branco Lexítimo ou País Lexítimo
-No Norte da Ría de Arousa e algún reducto da de Noia, onde leva  o nome de Raposo


Ademáis, atopáronse algúns exemplares  centenarios e solitarios desta  variedade,  nas seguintes localizacións:
-Na Ribeira Sacra, na banda  luguesa do Cañón do Sil, na viña A Cividade (Concello de Sober). O propietario, a pesar da súa idade, non sabe cal era  o nome local da caste. Tal vez fosen as peculiaridades  mesoclimáticas do lugar, que máis que unha viña tradicional en forte caída,  realmente é un precipicio ben exposto ao sol, cun conglomerado de pedras e penedos (onde se aproveitaron as fendas ou resquicios para espetar por  alí as videiras), que contribue a crear   un ambiente mui seco, as  que axudaron a  preservar esta  planta ante os ataques dos fungos que noutras condicións lle terían sido letais.
-Na Baixa Limia, en Lobeira, moi perto da raia Portuguesa. O propietario, un Sr. de moita idade, deulle o nome de Temperá.
Do Norte de Portugal, de momento,  non hai noticias de que teña aparecido algún vello  exemplar desta variedade. Nas listas dese país figura  unha caste co  nome de Raposo,  pero polo que me informaron parece que non ten nada a ver co Branco Lexítimo.

Todos os indicios apuntan pois a  que  o Branco Lexítimo tivo que  estar moito máis extendido no territorio antes da debacle causada pola entrada do oídio e as outras pestes americanas que  sucesivamente foron causando a devastación.

Podes descargar a presentación completa en:

Presentación de Francisco Rego en pdf

A Viticultura no Río Navia. Por Francisco Rego Martínez en pdf

Roberto Regal, que aparte de enólogo experimentado tamén é viticultor na Ribeira Sacra e dunha familia de moitas xeracións adicada ao cultivo da vide, pasou a dar algunhas chaves a ter en conta para a zona de Negueira no que respecta ao desenvolvemento vitivinícola. Xa polo pouco que puido observar é que a zona en sí non é extensa territorialmente, e ante todo singular, a súa situación xeográfica, as pendentes das ribeiras, o microclima, as variedades propias como a Branca Lexítima, todo iso fai moito en favor de “vender” viños singulares con variedades singulares. O mercado a onde dirixir as produccións é moi específico, xente que apreciará o lugar pola súa sensación de lugar distante, será por tanto un público consumidor máis esixente, viños ao fin de rendementos moi controlados xa que nunca serán grandes cantidades. Todo o anterior debe ser coplementado cunha oferta do turismo que poida atraer a natureza privilexiada da zona. Resumindo; Sitio pequeno, castes menos frecuentes, producións controladas e pequenas, nicho de consumo moi específico e turismo.

Xosé Manuel Gonzalez pasou a relatar ao avance dun estudio sobre o contexto xeográfico, ecoclimático e histórico sobre a viticultura da zona de Negueira de Muñiz e por extensión os arredores da cunca do Navia.

Este estudio aproximativo á realidade pasada acutal e prospectiva do futuro vitinícola ten como obxecto situar as bases físicas e económicas onde deseñar accións para desenvolver o potencial vitivinícola de Negueira de Muñiz e arredores. As institucións que por agora participan son os veciños de Negueira de Muñiz organizados entorno a súa Asociación para a Protección das Castes Autóctonas de Negueira de Muñiz, o Grupo de Desenvolvemento Rural Montes e Vales, a Oficina Agraria Comarcal da Fonsagrada e a Asociación Galega de Viticultura, esperemos que endiante se sumen máis apoios para este complexo desafío.

Envase do Canado de 5,8 litros, unidade volumétrica histórica na zona

Unha das cousas que chamaron a atención foron as poucas referencias de carácter histórico-bibliográfico sobre o cultivo da vide na zona, mesmo se falamos de estudios moi coñecidos de xeografía da vide na Galiza. Hai que citar ao impagable Huetz de Lemps, que na súa monumental “Vignobles et Vins du Nord-Ouest de L’Espagne” fai algunhas citas sobre a vitivinicultura do Navia tanto na parte galega como asturiana. E así se puido saber que as viñas no Navia veñen de moi lonxe, no sećulo XVII hai viñedos na Parroquia de San Román en Cervantes, tras os andazos da filoxera, o alagamento do val polo encoro de Salime, a emigración e especialmente as dificultades físicas que tiveron as xentes de Negueira para poder mandar os viños fora fixeron que os viñedos actuais non superen as 12 Has en Negueira, habería que sumar o que hai na Fonsagrada, Navia de Suarna e Becerrea.

Segundo un estudio ecoclimático de Hernaez Mañas, Negueira de Muñiz esta situada nunha zona de potencial semellante ás que hai no complexo Miño-Sil e Támega.

As curvas que ofrece o curso do Navia permiten unha ampla posibilidades de orientacións que sumadas as diferencias de pendente e altura permiten alternativas na escolla de castes e elaboracións, a altura máxima se considera nos 400 m, xa que o río esta sobre os 200 de altitude. As terras amosan unha presencia de esquistos e lousas con presencia de arxilas que lle dan certa frescura e aporte de mineralidade aos viños, en xeral fracos e pedreguentos.

Solos típicos de Negueira
Mapa de pendentes e altitudes. Por José Luís Romero Rego, OAC Fonsagrada.

Que facermos?

Primeiro aproveitar e optimizar o que hai: con que variedades, é preciso enxertar…cambiar formas. É posible. A mellora da vinificación en cantidade ou calidade, ou ambalas dúas cousas. Onde vender, manter o que hai ou ir máis un pouco máis lonxe.

Segundo afrontar unha certa expansión amparada por un novo marco institucional de IXP ou mesmo de DO; Como ventaxas a menor presión do uso urbanístico, menor expectativa de demanda; A desventaxa, máis dificultade en valorizar o vio se non teñ coñecen e por tanto de encamiñar diñeiro e xente (viticultores, enólogos, técnicos, empresas de servizos)…polo que esta expansión debe ser moi planificada. A estructura social-empresarial onde pode acabar: adegas pequeno-medianas tipo SAT ou SL, pequenas-medianas cooperativas, etc. E a posibilidade de traer xente de fora, emprendimetos foráneos, hai que ofertar moi ben o territorio, coas posibilidades do intercambio de información a nível global qu permiten as TIC. Como se pode conxugar con outros esforzos: turismo, festas, actividades complementarias. Ao final de onde virán os escasos recursos: dos aforros da xente, doutros ingresos (empregos, pensións), prestamos? Diñeiro de fora?

Faríamos unha estratexia a cantos anos: 4-5 de actividade moi intensiva ou de 10-15 anos con obxectivos claros aínda que revisables e que impliquen recursos pausados. De todos xeitos se non se loita, para que vivir? Que alternativas hai mellores?

CONTINUARÁ

 

 

 

  • email
  • Meneame
  • Chuza
  • Facebook
  • LinkedIn
  • Twitter

Castes, viño e gastronomía da Terra de Betanzos no CFEA de Guísamo

 

No día 29 de xuño houbo unha xornada intensa sobre a viticultura e viños da Terra de Betanzos, no CFEA de Guísamo xuntáronse viticultores, técnicos/as, adegueiros, profesores/as, etc para tratar un amplo abano de temas; castes, sistemas de plantación, uso razoado de herbicidas, fenoloxía, gastronomía, cata, etc.

Francisco Rego na súa disertación

Branca Lexítima

Despois das primeiras charlas asistimos  á palestra de Francisco Rego da EVEGA para falar da caste Branca Lexítima e súa implantación na Galixa, e que o poñente ampliou a Gallaecia histórica, de certo hai plantacións básicamente no Barbanza, Terra de Betanzos e a Cunca do Navia en Negueira de Muñiz, en Asturias na cunca do Narcea. Atoparonse tamén cepas isoladas na Ribeira Sacra, en Sober, e tamén en Lobeira na Baixa Limia, nestos últimos casos a orixe esta por determinar.

Distribución da Branca Lexítima

Estase a falar por tanto de zonas diferentes no norte do país e polo tanto de potencialidade diversa.  En opinión de Francisco os ensaios sobre o potencial da Branca Lexítima deben extenderse nas propias viñas das zonas citadas, nomeadamente nas tradicionais “barras” da Terra de Betanzos, eses datos completarían as valiosas observacións dos campos de ensaio como a da CFEA de Guísamo.  O Rego salientou que efectivamente o ambiente límite da zona de Betanzos obriga a facer as cousas moi ben, e unha valiosa axuda é principalmente a nosa historia milenaria de viñas, os propios nomes dos sitios indican os emprazamentos óptimos, e así haberá unha viticultura adaptada para a Branca Lexitima ou outras castes como a Agudelo, Godello, Mencía ou Serradelo (Brancellao).

Branca Lexítima e Agudelo no CFEA

Por tanto a propia disposición das barras tradicionais, con altas densidades en cepas baixas e orientadas ao sur, pode indicar un dos xeitos a traballar, a tradicional parra esta condicionada pola dispoñibilidade de humidade suficiente, a mecanización vera tamén condicionada por outras variantes, as propiasa podas son tamén moi influentes como no caso da Branca Lexítima a poda corta, e xa non digamos as variacións do ano, como o 2011 que está sendo extremadamente seco, ao final Betanzos ten zonas diferentes e elaborará viños tamén diferentes.

Asistentes ao evento e Antonio Meixide

Seguindo o Profesor Antonio Meixide,” Tonecho”, fixo unha exposición sobre os diferentes proxectos que se estan a desenrrolar na CFEA como os ensaios comparativos coa EVEGA , Subestación de Ribadumia e a Adega de Ponte da Boga; a experimentación con diferentes porta-enxertos, etc.   Falou Tonecho da procedencia das plantas postas no centro que se trouxeron de Maceda (Ourense) e as últimas de Portugal. Básicamente o ensaio se guía pola comparación entre diferentes técnicas de cultivo e portaenxertos como o 196-17 e o 101-14, as operación de plantación e labrado se fan exclusivamente na liña das cepas (mínima labranza) co concurso do subsolador onde logo despois se aplica herbicida de xeito puntual coa axuda dunha reixa especial se colocan os enxertos aos que se acompaña con fertilizante de liberación lenta e humus,  o que se procura é que as raizes exploren a banda da liña de cepas e non se teña que labrar na gavia entre liñas e na que pasan e compactan as diferentes máquinas. Nas condicións da CFEA os solos da viña experimental teñen moita pedra, moita herba e pouca materia orgánica polo que non é posible facer todas as posibilidades de labrado, no que respecta aos adubados se farán os necesarios encalados para non alimentar o vigor das plantas. Foi visionado un video producido por Julio Pin Fernández (con música de rock) no que puideron ver todas as operacións citadas, será colgado en breve polo CFEA así como o todos os relatorios da xornada.

O Agudelo

O Agudelo é na realidade a Chenin Blanc, caste coñecida polos mundialmente afamados viños do Loira na Franza onde se pode destacar como exemplo a Nicolas Joly ou o finado Didier Daguenau. Esta variedade xa esta implantada en moitas latitudes como California e Sudáfrica. Segundo pesquisas da Misión Biolóxica de Galicia foi introducida nas nosas terras ao comezos do século XX, no que respecta ao seu ciclo de maduración estaría próxima ao torrontés, ou sexa máis serodia que a Branca Lexítima e o Godello e máis temperán que a Treixadura ou Loureiro. A poda é sinxela e os os viños teñen notas de noces, mazapán e albaricoque

Gastronomía da Terra de Betanzos

A Profesora do CFEA Pilar Castro García apresentou unha iniciativa de colaboración co IES Paseo das Pontes, que por certo que nos facemos eco do anuncio do seu inminente peche por parte da Xunta de Galicia, nesta ocasión o Profesor de Cociña Victor Patiño falou das posibilidades gatronómicas dos productos locais da Terra de Betanzos no que respecta a horta, carne, viños e licores, así o xantar consistirá en delicatesen elaboradas por persoal do citado IES para o evento, no que se puideron dar un novo formato culinario ás empanadas, xudias, tomates, pataca, tenreira, fabas, mexilón, algas. etc. apoteósico (ollar menú), todo moi ben acompañado polos viños da zona e sidra que elabora a propia CFEA.

Victor Patiño e as elaboracións do IES Paseo das Pontes

Victor comentou a necesidade de vender os nosos productos agrarios a través do traballo da hostelería, xa que se aumenta o valor deles e mesmo se pode crear valores do que estaba deprezado, puxo como exemplo a fazula da tenreira que non tiña valor antes e agora multiplicouse por 15!, desde logo non se comprende como a actual administración vai cometer tal atropelo co peche deste Instituto, así nos vai, temos de tomar conciencia colectiva do desastre que supón cortar o potencial da nosa educación e formación de futuros cadros de excelencia.

Beatriz Crujeiras, a última Directora do Instituto IES Paseo das Pontes

Logo do excelente xantar continuou David Vázquez Vidal e Luís Quinteiro sobre as técnicas de pradeira permantente, aplicación de herbicidas na liña de cepas, aplicacións fitosanitarias  e operacións en verde na viña experimental con Branca Lexítima e Agudello. Aínda que os relatorios serán baixados na páxina da CFEA, poderiamos resumir que as técnicas adoptadas procuran un mantemento permantente durante todo o ano da pradeira natural da viña no que respecta ás gavias coa única intervención das máquinas de sega (sobre 4-5 veces) e a aplicación en liña de diferentes herbicidas (ensaios con combinacións de glifosato ao 36% , flazasulfuron ao 25%, glifosato ao 18% e terbutilazina 34,5%), comentou Luís Quinteiro que algúns destes herbicidas seguían actuando 1 mes despois da súa aplicación, e ao final con aplicadores de campana e boquiñas de abano con reducido gasto de materia activa se puido solventar o tema con 3 escardas químicas na liña e 5 segas na gavia.

Luís Quinteiro

Sobre as operacións na cepa a Branca Lexítima precisa dunha poda longa e o Agudello unha corta. Son importantes as operacións de defillado e desnetado para favorecer a luminosidade na parede foliar (sobre todo antes da floración), puídose observar na viña experimental como os gromos da punta seguían medrando a pesares do ano tan seco que temos. Durante os meses de xuño as operacións de despuntado, desnetado, deschuponado (quita de ladróns), e eliminación de acios é constante, de feito é o elemento de custe maior pola mao de obra necesaria, os primeiros desfollados son ao nacente para evitar a queima do sol de poñente, no final se deixa un acio por vide, esta carga pode ser a axeitda para as condicións de falla de humedade nos solos da zona de Betanzos (sobre todo en agosto).

No que respecta ás aplicacións fitosanitarias se traballou coas técnicas de aplicación razonada e oportuna de materias activas sistémicas (mancozeb e metalaxil) que no que levamos de ano só houbo que aplicar 4 voltas. A última charla foi sobre a fenoloxía da Branca Lexítima e o Agudelo na viña experimental.

Logo na visita á viña experimental se procedeu a ver as diferentes maquinas para labrado e aplicación de materias fitosanitarias e tamén os trebellos para ancorar os postes de madeira e súa introdución (diferentes tipos de estroncas ou mortos), tamén ferramentas para facilitar o aliñado de arames, tensores tipo griple, etc.). Na mesma viña se estaba ampliando a superficie de viña con novos enxertos en maceta con rego localizado con pinga.

A Cata

Marcial Pita durante a cata

No fín da xornada procedemos a cata de 10 viños da IXP Terra de Betanzos que oficiou Marcial Pita por parte da Asociación Española de Periodistas y Escritores del Vino (AEPEV), en concreto 8 brancos e 2 tintos . Cos brancos comezouse co Viña Artabra 2010 para seguir con Codeseira 2010 e o Ribeiras de Arnea Godello 2010. Destacou o Castro de Untía 2010 con lembranzas aromáticas a iogurte con péxego e un fín de boca salgado, se aprecia godello e algo de de Branca Lexítima, despois continuamos co Ribeiras de Arnea Branco Lexítimo e despois o viños  2010 do CFEA Branco Lexítimo, CFEA Branco Agudello e o CFEA asamblado de Branca Lexítima e Agudello, todos estos viños elaborados coas uvas das plantas máis vellas da viña experimental. Nos tintos o Ladeiras de Paderne e o Viña Artabrá Mencía, este últmo con claro sabo atlántico. E con isto se deu fin á xornada.

Para máis información:

A propia CFEA colgou a documentción sobre a xornada organizada no 2010  Viticultura e enoloxía en Galicia e na cornisa cantábrica. Colocamos unha colaboración remitida por Mercedes González:Vinos Atlánticos muy particulares: Vinos de la Tierra de Betanzos,. Mercedes é Presidenta da Asociación de Sumilleres Gallaecia e autora do blog Mercedes Embajadora. Analisis Sensorial onde comenta as particularidades destos viños atlánticos, tamén hai moita información na páxina sobre Viticultura atlántica, sobre a regulamentación da IXP Viños da Terra de Betanzos poden ver Regulamento do viño da terra de betanzos en pdf.

  • email
  • Meneame
  • Chuza
  • Facebook
  • LinkedIn
  • Twitter

Entrantes para un verán intenso

Os nosos amigos do Centro de Experimentación e Formación Agroforestal de Guísamo e nomeadamenta por parte de Antonio Meixide (Profesor do CFEA) nos brindan a oportunidade de participar nesta Xornada Técnica onde poderemos coñecer os avances que se teñen feito para incorporar estas dúas xoias á constelación de castes preferentes no noso país. A Branca Lexítima xa non é tan descoñecida e podería ser considerada a raiña das brancas nas nosas bisbarras do norte como tamén acontece no Barbanza (onde se lle chama Raposo) ou en Negueira de Muñiz (que linda con Asturias na que esta caste chaman Albarín); Sobre a Agudello dicir que é unha caste que desde hai moitos anos leva no nos país para quedarse definitivamente e que pertence ao complexo ampelográfico da Chenin Blanc (famosa sobre todo no Loira francés) e que conforman finalmente un binomio de potencial e e interese.

 

Antonio Meixide

Poden consultar o programa no seguinte enlace:Folleto Xornada Viticultura Guísamo

Folla de inscripción en doc:solicitude XORNADA Guísamo

Tamén poden anotarse na páxina web do CFEA de Guísamo

 

 

 

 

A caste Branca Lexítima

 

 

 

 

  • email
  • Meneame
  • Chuza
  • Facebook
  • LinkedIn
  • Twitter

Promoción dos viños galegos en Ourense

Detalle da cata de iniciación do 1º día

Tivemos a comezos de xuño unha cita nova coa nosa Campaña de Promoción dos Viños Galegos, esta vez na cidade das Burgas. Como noutras ocasións oficiou Fernando Rodríguez Pequeño a iniciación do primeiro día no que os asistentes/as aprenden as técnicas básicas. Os 25 anotados nestas xornadas puderon deleitarse cos xenéricos dos Consellos Reguladores no 2º día no que se contou co enólogo Roberto Regal López, tamén asistiu a técnica do Departamento de Promoción Marta Fernández, cataronse 4 xenéricos brancos das DOs Monterrei, Rías Baixas Ribeiro e Valdeorras e 4 xenéricos tintos das DOs Monterrei, Riás Baixas, Ribeira Sacra, Monterrei e Valdeorras.

Desde logo a calidade destes xenéricos destacou nunha liña ascendente se comparamos co ano pasado que pode respostar ao propio ano como a selección que se faga do viño que representa ao Consello Regulador, lembrar que estes viños non se poden mercar e só van destinados a actos de promoción, non se publicita o nome da adega elabodora.

Seguindo pola esquerda Roberto Regal, Jorge Cardoso e Marta Fernández

Nestes xenéricos non sorprerderon os brancos, o que algúns non esperaban era a altísima calidade dos tintos que se cataron, e na que se apreciaron as diferencias na elaboración que se podía intuir trás probar o viño.

De todos xeitos o 3º día resume moi ben no que se pretene trasmitir ao publico, xa que se presentan viños por parte dos seus elaboradores, e o painel nesta ocasión non tiña desperdicio como tampouco o tiña o catador Luís Paadín por parte da Asociación Galega de Catadores. Luís introduciú ao público na necesidade de coñecer os nosos viños, e tomar consciencia das súas diferencias e singularidades con respecto ao outros afamados viños da península, tamén comentou sobre o papel importante dos hosteleiros verdadeiramente profesionais que “venden” o viño a uns consumidores que aínda descoñecen moitas das posibilidades que ofrece o sector as centenares de marcas existentes no país.

O primeiro viño foi o Ribeiro branco Abadía de Virmadeus 2009 da adega do mesmo nome e que esta situada no concello de Cenlle, de feito este é un dos seus primeiros viños ao ter inaugurado recentemente as súas flamantes instalacións entoturísticas no pobo de Cenlle, presentou o viño un dos socios da adega, Manuel Seone e que apelou aos asistentes/s a que apoiaran a economía local do rural do Ribeiro. O viño é un plurivarietal de torrontés, loureira, godello e treixadura e comentar  como curiosidade que a cruz de malta que aparece na etiqueta fai referencia a presencia histórica das ordens militares  que na Edade Media tiñan a súa presencia no Ribeiro.

Luís Paadín presentando o Ribeiro Abadía de Virmadeus

Despois do Ribeiro nos achegamos a ría de Arousa cun viño da nova IXP Viños da Terra de Barbanza Iria, en concreto o branco Xirpín 2010 e que elabora Antón Saborido de Boiro. Antón comentou a súa andaina desde o profesión do mar ata o traballo na terra da súas viñas. O viño en cuestión é un plurivarietal co “espíritu do Albariño, alma do Godello e o corazón da Raposo”. Desde logo esta zona dará que falar se van adiante diversos proxectos para aumentar os viñedos actuais, por agora hai que “conformarse” con 3 excelentes elaboradores que xa sacaron as súas marcas en brancos e tintos e na que se pode salientar os esforzos por recuperar castes como a Raposo (nome local da Branca Lexítima), recentemente esta variedade foi proposta para incluír no listado de variedades preferentes galegas.

O Xirpín de Antón Saborido
Antón Saborido

Rematando cos brancos procedeuse a presentar o Morgadío Albariño 2010, nesta ocasión o viño en cuestión resultou apropiado falar do seu elaborador Jose Luís Méndez (Administrador do Grupo Campante), o seu enólogo Roberto Regal e o seu viticultor Antonio Álvarez Suárez (copropietario das magníficas 40 has de viñedo en Crecente e Arbo), poucas veces se atopa unha sinerxia tan compenetrada entre empresa, técnica e viña cando non están nas mesmas maos. De feito Antonio leva máis de 30 anos ao seu lombo traballando con paixón as cepas en cordón descendente (unha forma case desaparecida) e tentando mellorar e sobre todo regulando rendementos con firmeza (fácil pero difícil).

Presentación do Morgadío 2010

Nos tintos inicióu José Luís Mateo co Quinta da Muradella Caiño Redondo 2008, esta rareza vínica non resulta tanto se se coñece ao seu viticultor-elaborador que leva anos traballando ata o límite unha viticultura esforzada en favorecer a natureza da terra, neste caso na DO Monterrei, ” a chave esta na materia prima, a elaboración é secundaria”. Falou cun ton sereno José Luís dos seus inicios e nas súas reflexións profundas no que é conxugar castes e terra, de certo”estou agoran nun proceso de desestructuración do meus viñedos para voltar a reestructurar”. O Caiño Redondo resultou sutil e complexo, agrandando co tempo na copa, desde logo un viño estrela entre unha constelación de elaboracións da Adega Quinta de Muradella (adega xa sitúada entre as nosas “top” no que respecta a recoñecemento e prestixio).

José Luís Mateo na súa intervención

Duse  paso  a unha muller da que seguro veremos en máis ocasións, María Purificación Parada Rodríguez, ou Puri, presentou o Val do Frade Mencía 2010, e que ten de curioso esta adega, pois que resultou do esforzo de cooperación entre 6 elaboradores diferentes que antes vendían o viño coma “sempre”, e puxeron unha mesma marca para as súas colleitas, desde logo non hai moitos  casos distos pola nosa xeografía se facemos excepción de sociedades e cooperativas. O viño resultou rotundo e cálido, unha tarxeta de visita da zona de Vilachá na Pobra de Brollón na Subzona Quiroga Bibei da Ribeira Sacra.

Puri co Val do Frade Mencía 2010

Para rematar a ronda oficial presentou Luís Trincado o seu Ribouzo 20010 Mencía, a adega Ribouzo esta situada en Valencia do Sil no concello de Vimartín de Valdeorras e tamén resulta un caso nada infrecuente de sacar as cousas adiante como sexa, cun enfoque sociolóxico comentou o Luís que son varios irmaos, e que ningúen vive disto, e aínda que levan anos coa adega as dificutades non cesan, “facemos o que podemos”, un resumo da nosa viticultura verdadeiramente heroica.

Luis Trincado e o Mencía Ribouzo 2010

E como guinda, xa fora do programa, procedeuse a degustar a xoía da coroa do Ribeiro, no que son os seus viños tostados, neste caso o Tostado de Costeira 2007, un viño “naturalmente doce”, e que en palabras de Luís Paadín non se “coparte”, imaxinamos polo seu prezo un pouco disuasorio, de feito Paadín comentou que este viño esta dentro da familia europeos dos grandes viños naturalmente doces como o Sauternes de Bordeaux ou o Tokai de Hungría, ” o que máis se pode asemellar é o Provolone Valdpadana do Trentino (norte de Italia)”, e desde logo nada que ver con aqueles que forzan o proceso con ventilador ou outros trebellos.

Paadín cos prezados tostados diante

E así rematou a magnífica xornada e coa vontade de continuar e mesmo repetir en Ourense que é capital termal e tamén por privilexio de moitos e bós viños. Desde logo o público asistente apreciou as propostas que se fixeron onde houbo viños de todas as noas bisbarras coas 5 DOs e os Viños da Terra, os viños doces, viños do ano, en barrica, pluri e monovarietais, castes coñecidas ou rarezas, adegas pequenas e non tan pequenas, en sociedade ou en solitario,  hai onde escoller.

Detalle da cata do 2º día

NOTA DO ADMINISTRADOR: as datas que aparecen nas fotos son do 2011, é un erro de configuración da cámara.

  • email
  • Meneame
  • Chuza
  • Facebook
  • LinkedIn
  • Twitter